အပူပိုင်းမုန်တိုင်းစနစ်များ၊ ပူနွေးသော ပင်လယ်ရေ၊ လှည့်ပတ်လေများ၊ storm surge၊ မိုးသည်းထန်မှု၊ ခန့်မှန်းချက်၊ ပြင်ဆင်မှုနှင့် ရာသီဥတုအန္တရာယ်
ဟာရီကိန်းများ
ဟာရီကိန်းများသည် ပူနွေးသော ပင်လယ်ရေပေါ်တွင် ဖြစ်ပေါ်သော အင်အားကြီး အပူပိုင်းမုန်တိုင်းများဖြစ်ပြီး ဖျက်ဆီးနိုင်သော လေပြင်း၊ မိုးသည်းထန်မှု၊ storm surge၊ ရေလွှမ်းမိုးမှုနှင့် ကမ်းရိုးတန်းပျက်စီးမှုများကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။ ၎င်းတို့ဖြစ်ပေါ်ပုံနှင့် သတိပေးချက်များကို နားလည်ခြင်းက ကုန်းတွင်းဝင်မီ ပြင်ဆင်ရန် ကူညီသည်။
ဟာရီကိန်းဆိုတာ
ဟာရီကိန်းသည် ဖိအားနိမ့်ဗဟိုပတ်လည်တွင် စနစ်တကျ မိုးကြိုးမုန်တိုင်းများနှင့် ပိတ်ထားသော လေစီးလှည့်ပတ်မှုရှိသည့် အပူပိုင်းမုန်တိုင်းဖြစ်သည်။ အနောက်ပစိဖိတ်အချို့တွင် typhoon ဟုခေါ်ပြီး အခြားဒေသများတွင် tropical cyclone ဟုခေါ်သည်။
ဘယ်လိုဖြစ်ပေါ်လဲ
ဖြစ်ပေါ်ရန် ပူနွေးသော ပင်လယ်ရေ၊ စိုထိုင်းသောလေ၊ မတည်ငြိမ်သော လေထု၊ ကမ္ဘာ့လှည့်ပတ်မှုက လှည့်အားပေးနိုင်သော အီကွေတာမှ အကွာအဝေးနှင့် နည်းသော vertical wind shear လိုအပ်သည်။
မုန်တိုင်းဖွဲ့စည်းပုံ
အားကောင်းသော ဟာရီကိန်းများတွင် eye၊ eyewall နှင့် လိမ်ပတ်သော rainband များရှိတတ်သည်။ Eye သည် ပိုငြိမ်သော်လည်း eyewall တွင် အပြင်းဆုံးလေများနှင့် မိုးများရှိသည်။
လေနှင့် category များ
Saffir-Simpson Hurricane Wind Scale သည် အမြင့်ဆုံးအဆက်မပြတ်လေအမြန်နှုန်းအပေါ် မူတည်၍ Category 1 မှ 5 အထိ ခွဲသည်။ သို့သော် category သည် လေကြောင့်ပျက်စီးနိုင်မှုကိုသာ ဖော်ပြပြီး မိုးရေကြီးမှု သို့မဟုတ် storm surge အားလုံးကို မဖော်ပြပါ။
Storm surge နှင့် ရေလွှမ်းမိုးမှု
Storm surge သည် မုန်တိုင်းလေက ပင်လယ်ရေကို ကမ်းသို့ တွန်းပို့ခြင်းဖြစ်ပြီး လှိုင်း၊ ဒီရေ၊ ကမ်းရိုးတန်းပုံသဏ္ဍာန်နှင့် ရေတိမ်ပင်လယ်ကြမ်းပြင်တို့ကြောင့် ပိုဆိုးနိုင်သည်။ မိုးသည်းထန်မှုက ကုန်းတွင်းတွင်လည်း ရေလွှမ်းမိုးစေနိုင်သည်။
ခန့်မှန်းချက်နှင့် သတိပေးချက်များ
ခန့်မှန်းသူများသည် satellite၊ လေယာဉ်၊ buoy၊ radar၊ ပင်လယ်ဒေတာနှင့် ကွန်ပျူတာမော်ဒယ်များကို သုံး၍ မုန်တိုင်းလမ်းကြောင်းနှင့် အင်အားကို ခန့်မှန်းသည်။ Forecast cone သည် လမ်းကြောင်းမသေချာမှုကို ပြပြီး အန္တရာယ်ဧရိယာအားလုံးကို မပြပါ။
ရာသီဥတုနှင့် ဟာရီကိန်း
ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကြောင့် မုန်တိုင်းတိုင်း အားကောင်းလာမည် မဟုတ်သော်လည်း ပိုပူသော ပင်လယ်နှင့် လေထုသည် မိုးရွာသွန်းမှု၊ လျင်မြန်စွာ အင်အားတိုးမှုနှင့် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်မြင့်တက်မှုကြောင့် ကမ်းရိုးတန်းရေလွှမ်းမိုးမှုကို သက်ရောက်နိုင်သည်။
ဘာကြောင့် အရေးကြီးလဲ
ဟာရီကိန်းများသည် သဘာဝအင်အားနှင့် လူသားထိတွေ့မှုကို ပေါင်းစပ်သောကြောင့် အရေးကြီးသည်။ သက်ရောက်မှုသည် လေ၊ ရေ၊ အဆောက်အအုံ၊ အရေးပေါ်အစီအစဉ်၊ ဆက်သွယ်ရေး၊ ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှု၊ ကျန်းမာရေး၊ အခြေခံအဆောက်အအုံနှင့် နေထိုင်ရာအပေါ် မူတည်သည်။