Ptolemaic Egypt၊ hieroglyphs၊ Demotic၊ ရှေးဂရိ၊ Ptolemy V၊ decipherment၊ Champollion၊ လူငယ်၊ နှင့် Egyptology
Rosetta ကျောက်စာ
Rosetta Stone သည် Ptolemaic Egypt မှ ကွဲအက်နေသော ကျောက်တုံးတစ်တုံးဖြစ်ပြီး hieroglyphs၊ Demotic နှင့် ရှေးဂရိဘာသာဖြင့် ရေးထိုးထားသော၊ မျဉ်းပြိုင်စာသားများသည် ပညာရှင်များအား ဆယ့်ကိုးရာစုအစောပိုင်းတွင် ရှေးဟောင်းအီဂျစ်စာအရေးအသားများကို အနက်ဖော်ရာတွင် အထောက်အကူဖြစ်စေပါသည်။
Rosetta ကျောက်ဆိုတာ ဘာလဲ။
Rosetta Stone သည် ပိုကြီးသော stela သို့မဟုတ် ရေးထိုးထားသော ကျောက်ပြား၏ အောက်ပိုင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အီဂျစ်ဘုရင် Ptolemy V နှင့် ဆက်နွှယ်သည့် တရားဝင် ယဇ်ပုရောဟိတ်အမိန့်တစ်ရပ်ကို သယ်ဆောင်ထားသည်။ တူညီသောအခြေခံစာတိုကို ဇာတ်ညွှန်းသုံးမျိုးတွင် အီဂျစ်ပုံသေပုံများ၊ Egyptian Demotic နှင့် ရှေးဂရိဘာသာဖြင့် ဖော်ပြသောကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ အဲဒါက စာရေးစနစ် ပညာရှင်တွေ ဖတ်လို့ မရနိုင်တဲ့ ဇာတ်ညွှန်းတွေကြားက ရှားပါးတံတား ဖြစ်လာတယ်။
အမိန့်နှင့်၎င်း၏သတ်မှတ်
ဂရိစကားပြော Ptolemaic မင်းဆက်က အီဂျစ်ကို အုပ်ချုပ်စဉ် ဘီစီအီး 196 တွင် ရေးထိုးခဲ့သည်။ အမိန့်သည် Memphis ရှိ ဘုန်းတော်ကြီးများထံမှ ဆင်းသက်လာပြီး Ptolemy V အတွက် ဂုဏ်ပြုပေးပါသည်။ ၎င်းသည် လျှို့ဝှက်စာလုံးပေါင်း သို့မဟုတ် စာပေလက်ရာတစ်ခုမဟုတ်ပေ။ ၎င်းသည် နိုင်ငံရေးနှင့် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ အများသူငှာ စာသားတစ်ခုဖြစ်ပြီး stelee ပေါ်တွင် ကူးယူကာ ဘုရားကျောင်းများတွင် ပြသရန် ရည်ရွယ်၍ မတူညီသော ပရိသတ်များသည် တော်ဝင်အာဏာနှင့် ဘုန်းကြီးများ၏ ခွင့်ပြုချက်ကို နားလည်နိုင်စေရန် ရည်ရွယ်သည်။
ဇာတ်ညွှန်းသုံးပုဒ်က ဘာကြောင့် အရေးကြီးတာလဲ။
Hieroglyphs များသည် မြင့်မြတ်ပြီး ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော အရေးအသားအတွက် သင့်လျော်သည်၊ Demotic သည် နေ့စဉ်နှင့်အမျှ စီမံခန့်ခွဲရေးဆိုင်ရာ ရည်ရွယ်ချက်များစွာအတွက် အသုံးပြုသော ခေါက်ဆွဲအီဂျစ်အက္ခရာဖြစ်ပြီး ဂရိသည် အုပ်ချုပ်သူ၏ဘာသာစကားဖြစ်သည်။ ဂရိဘာသာစကားကို ဥရောပပညာရှင်တို့ ဖတ်ရှုနိုင်ဆဲဖြစ်သောကြောင့်၊ ၎င်းသည် ၎င်းတို့အား အမည်များ၊ စကားစုများနှင့် အသံများကို အီဂျစ်အက္ခရာများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ရန်အတွက် အစမှတ်တစ်ခုပေးခဲ့သည်။ တန်ဖိုးမှာ ကျောက်တုံးသည် အရာအားလုံးကို မှော်ဆန်စွာ ဘာသာပြန်ဆိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ ပညာရှင်များက ထိန်းချုပ်ထားသော နှိုင်းယှဉ်မှုကို ပေးစွမ်းနိုင်ခဲ့သည်။
ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုနှင့်လွှဲပြောင်း
ပြင်သစ်စစ်သားများသည် အီဂျစ်တွင် နပိုလီယံ၏စစ်ဆင်ရေးအတွင်း ခံတပ်တစ်ခုတွင် အလုပ်လုပ်နေစဉ် ဥရောပရှိ Rosetta ဟုသိကြသည့် အယ်လ်-ရာရှစ်အနီးတွင် ၁၇၉၉ ခုနှစ်တွင် တွေ့ရှိခဲ့သည်။ အီဂျစ်တွင် ပြင်သစ်တို့ ရှုံးနိမ့်ပြီးနောက် ယင်းကျောက်တုံးသည် ၁၈၀၁ ခုနှစ် အလက်ဇန္ဒြီးယား စာချုပ်အရ ဗြိတိသျှလက်သို့ ရောက်သွားခဲ့သည်။ ၁၈၀၂ ခုနှစ်ကတည်းက ဗြိတိသျှပြတိုက်မှာ ပြသခဲ့ပြီး ပထမကမ္ဘာစစ်အတွင်းက အကာအကွယ်အတွက် မြေအောက်ကို ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ရချိန်ကလွဲလို့
အီဂျစ်အရေးအသားကို ပုံဖော်ခြင်း။
ပုံဖော်ခြင်းအား နှိုင်းယှဉ်ခြင်း၊ ငြင်းခုံခြင်းနှင့် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ ထိုးထွင်းသိမြင်မှုတို့ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာခဲ့သည်။ အချို့သော hieroglyph များသည် တော်လမီကဲ့သို့သော တော်ဝင်အမည်များဖြင့် အသံများကို ရေးသားခဲ့ကြောင်း သောမတ်ယန်း ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ Jean-François Champollion သည် အီဂျစ်ဘာသာစကား၏ အသံများကိုသာမက စိတ်ကူးစိတ်သန်းများနှင့် အမျိုးအစားများကိုပါ မှတ်တမ်းတင်နိုင်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ 1820 ခုနှစ်များတွင် သူ၏အလုပ်သည် ရှေးဟောင်းအီဂျစ်စာပေများကို စနစ်တကျလေ့လာရန် ကူညီပေးခဲ့သည်။
ဘာကိုမှ မလုပ်ဘူး။
Rosetta Stone တွင် အီဂျစ်သဒ္ဒါ၏ စည်းမျဉ်းတိုင်းတွင် မပါဝင်သည့်အပြင် hieroglyphs များကို ပုံဖော်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် တစ်ခုတည်းသော အထောက်အထားလည်း မဟုတ်ပါ။ အခြားကမ္ပည်းစာများ၊ ကော့ပတစ်အသိပညာ၊ အမိန့်တော်မိတ္တူများနှင့် နောက်ပိုင်းတွင် ပညာသင်ဆုအားလုံး အရေးကြီးပါသည်။ ကျောက်တုံးသည် အစောပိုင်း၊ မြင်နိုင်သောသော့ဖြစ်သောကြောင့် ကျော်ကြားလာသော်လည်း၊ ပုံဖော်ခြင်းမှာ လက်ငင်းဘာသာပြန်ခြင်းထက် အခိုက်အတန့်ထက် ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
ပိုင်ဆိုင်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးမှုများ
Rosetta Stone သည် အင်ပါယာ၊ စုဆောင်းမှု၊ ပြတိုက်များနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များအကြောင်း ခေတ်သစ်စကားစစ်ထိုးပွဲများ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းလည်းဖြစ်သည်။ ၎င်းကို အီဂျစ်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး ဥရောပ စစ်ရေးပဋိပက္ခအပြီးတွင် ပြောင်းရွှေ့ကာ လန်ဒန်တွင် ကျန်ရှိခဲ့သည်။ ဧည့်သည်များစွာအတွက် ၎င်းသည် လူသားတို့၏ စူးစမ်းလိုစိတ်နှင့် ပညာသင်ဆု၏ သင်္ကေတတစ်ခုဖြစ်သည်။ အခြားသူများအတွက်မူ ၎င်းသည် ကိုလိုနီခေတ် သိမ်းယူမှု၊ အမျိုးသားအမွေအနှစ်၊ အများသူငှာ ဝင်ရောက်ခွင့်နှင့် အဓိက ပစ္စည်းများ ၎င်းတို့၏ မူလနေရာများသို့ ပြန်သင့်သလား စသည့် မေးခွန်းများ ထွက်ပေါ်လာသည်။
ဘာကြောင့် အရေးကြီးတာလဲ။
Rosetta Stone သည် ခေတ်သစ်စာဖတ်သူများကို နှစ်ထောင်ပေါင်းများစွာ အီဂျစ်စာအရေးအသား၊ ဘာသာရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး၊ စာပေနှင့် နေ့စဉ်ဘဝတို့နှင့် ပြန်လည်ချိတ်ဆက်နိုင်စေသောကြောင့် အရေးပါသည်။ ၎င်းသည် ဘာသာစကားများသည် ပါဝါ၊ အထောက်အထားနှင့် မှတ်ဉာဏ်တို့ကို မည်သို့ထိန်းသိမ်းထားနိုင်သည်ကို ပြသပြီး ဆုံးရှုံးသွားပုံရသည့် အသိပညာကို မည်ကဲ့သို့ ဂရုတစိုက် နှိုင်းယှဉ်နိုင်သည်ကို ပြသသည်။ ၎င်း၏ ဇာတ်လမ်းသည် ကျော်ကြားသော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများသည် အရာဝတ္ထုများသာမဟုတ်ကြောင်းကိုလည်း ကျွန်ုပ်တို့အား သတိပေးသည်။ ၎င်းတို့သည် ရှာဖွေတွေ့ရှိမှု၊ ပညာသင်ဆု၊ နိုင်ငံရေးနှင့် ပိုင်ဆိုင်မှုသမိုင်းများကို သယ်ဆောင်လာကြသည်။